Verilerim Çalındı, Ne Yapmalıyım? Veri Sızıntısı Sonrası Kontrol Listesi
Kısa cevap
Önce hesaplarınızı güvene alın: e-posta ve banka şifrelerinizi değiştirin, iki adımlı doğrulamayı açın, kart bilgileriniz sızdıysa bankanızı arayın. Ardından adınıza açılmış hat ya da kredi olup olmadığını kontrol edin ve delilleri saklayın. Hukuki olarak şirkete başvurabilir, KVKK Kurulu'na şikâyette bulunabilir ve Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunabilirsiniz.
Önce şunu öğrenin: hangi verileriniz sızdı?
Bir şirketin sistemlerindeki kişisel veriler yetkisiz kişilerce ele geçirildiğinde şirket, bu durumu en kısa sürede ilgili kişilere ve Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na bildirmek zorundadır (KVKK m.12/5). Kurul da bu bildirimleri kvkk.gov.tr adresinde duyurabilir. Atacağınız adımlar, sızan verinin türüne göre değişir:
| Sızan veri | Başlıca risk | Öncelikli önlem |
|---|---|---|
| Ad-soyad, telefon, e-posta | Oltalama (sahte arama, SMS, e-posta) | Gelen bağlantılara tıklamayın, arayanı doğrulayın |
| T.C. kimlik numarası, doğum tarihi | Adınıza hat, üyelik veya kredi başvurusu | Adınıza kayıtlı hatları ve kredi raporunuzu kontrol edin |
| Kart bilgileri | Yetkisiz harcama | Bankanızı arayıp kartı iptal ettirin |
| Şifre | Hesabın ele geçirilmesi | Şifreyi ve aynı şifreyi kullandığınız hesapları değiştirin |
| Sağlık vb. özel nitelikli veriler | İfşa, şantaj | Tehdit mesajlarını saklayın, doğrudan suç duyurusunda bulunun |
İlk 24 saat: hesaplarınızı güvene alın
- E-posta şifrenizi değiştirin. Diğer hesaplarınızın şifre sıfırlama bağlantıları buraya gelir; önce bu hesabı güvene alın.
- Aynı şifreyi kullandığınız tüm hesapları değiştirin. Her hesap için farklı, uzun bir şifre kullanın; bir şifre yöneticisi işinizi kolaylaştırır.
- İki adımlı doğrulamayı açın. Mümkünse SMS yerine doğrulama uygulaması kullanın.
- Kart bilgileriniz sızdıysa bankanızı arayın. Kartı iptal ettirip yenisini isteyin ve son hesap hareketlerinizi kontrol edin.
- Açık oturumları kapatın. Önemli hesaplarınızda “tüm cihazlardan çıkış yap” seçeneğini kullanın.
Sonraki günler: adınıza yapılan işlemleri kontrol edin
- Adınıza kayıtlı hatlar: e-Devlet'teki “Adıma Tescilli Hat Sorgulama” hizmetiyle tanımadığınız bir hat olup olmadığına bakın; varsa ilgili operatöre başvurun.
- Kredi ve kartlar: Findeks üzerinden kredi raporunuzu alarak adınıza açılmış bir kredi veya kart başvurusu olup olmadığını kontrol edin.
- Hesap hareketleri: Banka, e-ticaret ve ödeme uygulamalarınızdaki işlemleri birkaç hafta boyunca düzenli izleyin.
- Dolandırıcılık aramaları: Sızıntılardan sonra sahte arama ve mesajlar artar. Banka, kargo şirketi ya da kendini polis veya savcı olarak tanıtan kişiler telefonda şifre, SMS kodu veya para transferi istemez. Şüphelendiğinizde telefonu kapatıp kurumun resmî numarasını kendiniz arayın.
Delilleri saklayın
Hukuki yollara başvurmayı düşünüyorsanız şunları tarih sırasıyla saklayın:
- Şirketin size gönderdiği ihlal bildirimi (e-posta veya SMS)
- Şirketin kamuoyu açıklaması ve Kurul'un duyurusu (bağlantı adresi ve tarihiyle birlikte ekran görüntüsü)
- Sızıntıdan sonra gelen şüpheli arama, SMS ve e-postaların kayıtları
- Yetkisiz işlem gördüğünüz banka ekstreleri
Hukuki yollar: dört seçenek
Aşağıdaki yollar birbirini engellemez; birden fazlasını aynı anda kullanabilirsiniz.
| Yol | Kime | Ne sağlar | Süre |
|---|---|---|---|
| Veri sorumlusuna başvuru (KVKK m.11, m.13) | Şirket | Hangi verilerinizin işlendiğini ve kimlere aktarıldığını öğrenme, silinmesini isteme | Şirket en geç 30 gün içinde ücretsiz cevap verir |
| KVKK Kurulu'na şikâyet (KVKK m.14) | Kişisel Verileri Koruma Kurulu | İdari inceleme; şirkete idari para cezası verilebilir | Şirketin cevabından itibaren 30 gün, her hâlde başvurudan itibaren 60 gün içinde (önce şirkete başvurmak gerekir) |
| Suç duyurusu (TCK m.135, 136, 138) | Cumhuriyet Başsavcılığı | Ceza soruşturması; sorumluların cezalandırılması | TCK m.136 için dava zamanaşımı 8 yıl |
| Tazminat davası | Hukuk mahkemesi | Maddi ve manevi zararın karşılanması | Bir avukata danışın |
Suç duyurusu dilekçesi nasıl hazırlanır?
Dilekçede şikâyet ettiğiniz şirketin resmî ticaret unvanı ve adresi, sızıntıyı nasıl öğrendiğiniz, hangi verilerinizin etkilendiği ve delilleriniz yer almalıdır. Dilekçeyi adliyedeki Cumhuriyet Başsavcılığına teslim edersiniz. Ayrıntılı anlatım için Savcılığa Suç Duyurusu Nasıl Yapılır? rehberine bakabilirsiniz.
Korunum'da birkaç soruyu yanıtlayarak dilekçenizi hazırlayabilirsiniz: şirketin resmî unvanını ve adresinize göre başvuracağınız başsavcılığı biz buluruz; zarfa yapıştıracağınız adres kartı da dilekçeyle birlikte gelir.
Sık sorulan sorular
Şirketin size gönderdiği bildirim, Kişisel Verileri Koruma Kurumu'nun kvkk.gov.tr adresinde yayımladığı veri ihlali duyuruları ve şirketin kamuoyu açıklamaları başlıca kaynaklardır. Emin değilseniz şirkete KVKK m.11 kapsamında başvurarak hangi verilerinizin işlendiğini sorabilirsiniz.
Tazminat kendiliğinden ödenmez. Maddi veya manevi zararınız için hukuk mahkemesinde dava açmanız gerekir; bu konuda bir avukata danışmanız önerilir. KVKK Kurulu'nun şirkete verdiği idari para cezası size ödenmez.
Hayır. KVKK şikâyeti Kurul'un idari incelemesini başlatır ve sonunda şirkete idari para cezası verilebilir. Suç duyurusu ise başsavcılığın ceza soruşturmasını başlatır. İkisini birlikte yapabilirsiniz.
Hayır. Suç duyurusunu kendiniz yapabilirsiniz; başvuru ücretsizdir.
T.C. kimlik numarası değiştirilemez. Bu yüzden adınıza açılan hat, kredi ve üyelikleri düzenli olarak kontrol etmeniz önemlidir.
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için bir avukata danışabilirsiniz.